Türk Nefroloji Diyaliz ve Transplantasyon Hemşireleri Derneği  change.org ' da #diyaliz hemşirezi olmaz kampanyası  başlattı.

KAMUOYUNA DUYURU !
DİYALİZDE HEMŞİRE ŞART
Hemşirelik, tüm ortamlarda her yaştan bireyin, ailenin, grubun ve toplumun sağlığını ve
esenliğini koruma, geliştirme ve hastalık halinde iyileştirme amacına yönelik özerkliğe ve
işbirliğe dayalı bakımı kapsar. Hemşirelerin “güvenli ve sağlıklı bir çevre oluşturma”,
“eğitim”, “danışmanlık”, “araştırma”, “yönetim”, “kalite geliştirme”, “iş birliği yapma”,
“iletişimi sağlama” “savunuculuk” ve “sağlık politikasını şekillendirme” de önemli rolleri
bulunmaktadır.
“Hemşirelerin diyaliz gibi bazı çalışma alanlarından uzaklaştırılarak, tekniker düzeyindeki
diğer sağlık çalışanlarının bu alanlara yerleştirilmesine ilişkin yönetmelik çalışmasının
yapılması” haberi bizi derinden yaralamıştır.
Hem meslektaşlarımızın sesi hem de toplum sağlığının savunucusu olarak bir durum
analizini, sizlerle paylaşmak istedik.
Gelişmiş ülkelerde, diyaliz teknikerlerin eğitim ve görevleri incelendiğinde; bu sağlık
çalışanlarının “diyaliz teknikerliği” unvanını, lise sonrası ön lisans ya da sertifika eğitimi
sonrasında kazandıkları, diyaliz makinesinin hazırlanması ve güvenli kullanımından, hasta
sıvılarının uzaklaştırılmasından, araç gereçlerin hazırlanması ve sterilizasyonundan
sorumlu oldukları, hekim ve hemşire ile birlikte çalıştıkları görülmektedir.
Ayrıca bu ülkelerde diyaliz ünitelerinde genellikle bir sorumlu hemşire, 3-6 hasta için bir
diyaliz hemşiresi, 3-4 hasta için 1 diyaliz teknikeri, 75 hastaya bir sosyal çalışmacı, 1
diyetisyen ve ilgili uzmanlıklarda hekim olacak şekilde organize edilen ekipler tarafından
sağlık hizmeti sunulmaktadır.
Türkiye’deki diyaliz teknikerliğinin ortaya çıkışı da 1990’lı yılların sonlarında benzer görev
alanlarına yönelik gerçekleşmiştir. Eğitimleri ise çoğunlukla “Diyaliz ekipmanlarının
kullanımı ve bakımı, hastalıklar bilgisi, diyaliz hastalarında rehabilitasyon” gibi daha sıklıkla
diyaliz işleminin uygulanmasına ilişkin dersleri içerecek şekilde yürütülmüştür. Programların
çoğunda yer alan “hasta bakım ilkeleri dersi” ise sadece, tek dönemde, haftada iki saat
(toplamda 28 saat) olarak verilmektedir.
İnsanlık tarihi kadar eski bir geçmişe sahip olan hemşirelik mesleğinin tanımı, meslek
mensuplarının görev, yetki ve sorumlulukları mevzuatımız ile güvence altına alınmıştır. Hemşirelik eğitimi ise Dünya Sağlık Örgütü ve Uluslararası Hemşireler Konseyi görüşleri
göz önünde bulundurularak ve Avrupa Birliği Hemşirelikle ilgili 2005/36 sayılı Sektör
Direktifi esas alınarak hazırlan mevzuatta açık bir biçimde tarif edilmiştir. Bu eğitimden
geçen hemşireler anatomi, fizyoloji, patoloji, farmakoloji gibi temel tıp bilimleri; hemşirelik
esasları, dahiliye, cerrahi, ruh sağlığı, çocuk sağlığı ve hastalıkları, kadın doğum ve hastalıkları,
halk sağlığı ve eğitim gibi mesleki dersleri alarak doğmamış bireyden yaşlı bireye, akut
hastalıktan kronik hastalıklara kadar her ortamda tedavi ve bakım hizmetlerini
yürütmektedirler. Diyaliz hastaları ise, bu bakımın en iyi şekilde verilmesi gereken kritik
hastalardır. Bu nedenledir ki, diyaliz hemşireliği hem yurt içi hem de yurt dışında, temel lisans
eğitimi üzerine gerçekleştirilen eğitim sonrası hak edilen sertifika yolu ile belgelendirilen
özel bir alandır.
Pek çok sağlık çalışanı eğitimi sırasında, hasta bakımına ilişkin temel bazı kavramları
öğrenmektedir. Ancak bu durum, bahsi geçen sağlık çalışanının, hemşirenin, diyaliz
hemşiresinin görevini “yapabilir yetkinlikte” olduğunu göstermemektedir. Taktir edersiniz ki,
sağlık çalışanlarının yetkin olmadıkları ve diğer sağlık mesleklerinin görev alanlarına giren
alanlarda görevlendirilmeleri, toplum sağlığını riske atacak, alanda ciddi karışıklığa yol açacak
ve çalışma barışını bozacaktır.
Atanmayan sağlık çalışanlarının atanma taleplerini ve bu alanda mücadele vermelerini
anlıyoruz. Ancak, bu talebin başka bir sağlık mesleğinin alanı, görev yetki ve
sorumluluklarını almak olmasını haksız ve riskli buluyoruz. Bir sağlık çalışanının istihdam
edilmesi, diğer bir meslek grubunun mağduriyeti olmamalıdır.
Burada diyaliz teknikerlerinin istihdam yolu açılmaya çalışırken, diyaliz hemşireliğinin yolu
kapatılmaktadır. Daha önce de belirtildiği gibi “Diyaliz hemşireliği” hemşirelik alanında
özelleşmiş bir alandır. Bu çalışma alanında, yurt dışı örneklerinde görüldüğü gibi diyaliz
teknikerleri, diyaliz hemşiresi ve hekim ile birlikte çalışmaktadır. Ülkemizde de bu
doğrultuda bir düzenleme yapılmasının gerekli olduğuna inanıyoruz. Bir meslek var
edilmeye çalışılırken, başka bir meslek yok edilmemelidir. Diyaliz merkezlerinin kuruluşundan
bu yana, bu merkezlerde hizmet sunan ve bu merkezleri ayakta tutan diyaliz hemşirelerinin
ortamdan uzaklaştırılması ve sertifika programlarının kapatılması, hemşirelerin sahip oldukları
özlük haklarının ve eğitim hakkının ihlalidir.
Diyaliz hastalarının tedavi süreci zor ve masraflı, bakımları ise karmaşıktır. Hastanın yaşam
süresinin, hasta ve ailesinin ise yaşam kalitesinin artırılması için çok boyutlu ve kapsamlı bir
bakımın sağlanması, yeterli ve etkin diyalizin uygulanması şarttır. Bu da bütüncül bakış açısına
sahip, karmaşık alanlarda bakım ve tedavi uygulamalarını yürütebilecek yetkinlikte, eğitimli ve
yeterli personel istihdamı ile mümkün olabilecektir. Bu kapsamda dünya genelinde olduğu gibi
hemşirelerin diyaliz alanında tam yetki ile çalışmasını, diğer sağlık çalışanlarının ise
hemşireliğin görev yetki ve sorumluluk alanlarına girmemesini talep ediyoruz.
Her sağlık disiplini önemlidir ve toplumun sağlığını yükseltmek için bir arada çalışmalıdır. Bir
sağlık meslek grubunun istihdamında, mezun sayısının değil mesleğin uluslararası kabul gören
gerçek görev tanımlarının referans alınması gerekmektedir.
Sağlık hizmeti sunan ekibin içinde en büyük çoğunluğu oluşturan biz hemşireler, toplum
yararına mesleki değerlerimizi korumak ve mesleğimizin niteliğini artırmak için çalışıyoruz ve
bu amaca yönelik olarak çalışmaya devam edeceğiz.
Sayın Bakanımızın, sesimizi duyacağına ve bizi anlayacağına inanıyor, toplumun nitelikli
sağlık hizmete erişmesinin önünde engel teşkil edecek bu uygulamanın sonlandırılmasını talep
ediyoruz.
Saygılarımızla.

Kampanyayı İmzalamak için

Dİyaliz Hemşiresiz Olmaz

Bize ulaşmak için formu doldurarak gönderiniz

TÜRK NEFROLOJİ DİYALİZ VETRANSPLANTASYON HEMŞİRELERİ DERNEĞİ
Adres: Harzemşah Sokak Eskitürk Apt. No: 25/7 34381 ŞİŞLİ - İSTANBUL